Τηλεπισκόπηση της πόλης: Ψηφιακές βάσεις δεδομένων για την αρχιτεκτονική
Από RemoteSensing Wiki
Τηλεπισκόπηση της πόλης: Ψηφιακές βάσεις δεδομένων για την αρχιτεκτονική
Πρωτότυπος Τίτλος: Remote Sensing of city digital databases and architecture
Συγγραφείς: L. Corniello, G. P Lento
Σύνδεσμος πρωτότυπου κειμένου: https://isprs-archives.copernicus.org/articles/XLVI-4-W5-2021/167/2021/
Περίληψη
Η μελέτη εστιάζει στην ψηφιακή καταγραφή μοναστηριακών συγκροτημάτων στη δυτική ακτή της χερσονήσου του Άθω, τα οποία προσεγγίζονται ως αυτόνομες μονάδες λόγω της σύνθετης αρχιτεκτονικής τους δομής. Η υπάρχουσα βιβλιογραφία περιορίζεται σε ιστορικές περιγραφές, ενώ η παρούσα έρευνα χρησιμοποιεί τεχνολογίες αιχμής όπως drones και επίγεια φωτογραμμετρία, για τη δημιουργία ψηφιακών αρχείων και τρισδιάστατων μοντέλων δέκα ιστορικών μονών. Η προσέγγιση αυτή προσφέρει για πρώτη φορά αποτυπώσεις σε μια περιοχή που παρέμενε για αιώνες δυσπρόσιτη, δημιουργώντας μια πολύτιμη βάση δεδομένων για τη συντήρηση και την ανάδειξη της αρχιτεκτονικής του Αγίου Όρους.
Εικόνα 1: Απεικόνιση μονών με κόκκινο χρώμα
Τηλεπισκόπηση και αποτύπωση
Η μεθοδολογία υλοποιήθηκε σε δύο διακριτές φάσεις αντιμετωπίζοντας σημαντικές προκλήσεις λόγω του αναγλύφου και των περιορισμών πρόσβασης. Αρχικά, πραγματοποιήθηκε φωτογραφική τεκμηρίωση από τη θάλασσα με λήψεις επιβαίνοντας σε σκάφος. Παράλληλα, συνυπολογίστηκαν η ταλάντωση των κυμάτων και η ανάγκη για κάθετες και πλευρικές λήψεις, ώστε να συλλεχθεί ο μέγιστος αριθμός δεδομένων για το ψηφιακό μοντέλο. Έπειτα, χρησιμοποιήθηκαν drones και επίγεια φωτογραμμετρία, εξασφαλίζοντας πλήρη γεωμετρική κάλυψη. Ακολούθησε η επεξεργασία των δεδομένων με ευθυγράμμιση των εικόνων και ελάχιστη αλληλοεπικάλυψη 40%. Με τη βοήθεια των στοιχείων αυτών παρήχθη νέφος σημείων (point cloud) υψηλής πυκνότητας. Τέλος, πραγματοποιήθηκε καθαρισμός του θορύβου με διαδικασίες φιλτραρίσματος από τις περιβαλλοντικές συνθήκες, ενώ οι κενές επιφάνειες συμπληρώθηκαν χειροκίνητα.
Αρχιτεκτονική ανάλυση
Μέσω της έρευνας δημιουργήθηκε μια ολοκληρωμένη ψηφιακή βάση δεδομένων η οποία υπερβαίνει την απλή οπτική καταγραφή. Συγκεντρώνει μετρητικές πληροφορίες για κάθε μονή ξεχωριστά και επιτρέπει την αποθήκευση και οργάνωση των παραγόμενων σχεδίων, διευκολύνοντας την πρόσβαση στην πληροφορία για μελλοντικές επιστημονικές μελέτες. Τα δεδομένα αυτά αποτελούν το υπόβαθρο για τον προγραμματισμό εργασιών συντήρησης, καθώς και τη διαχείριση των ιστορικών συνόλων. Η βάση αυτή χρησιμεύει ως εργαλείο καταγραφής όχι μόνο της αρχιτεκτονικής, αλλά και του ευρύτερου τοπίου του Αγίου Όρους. Η έρευνα ανέδειξε χαρακτηριστικά των μονών τα οποία εξασφαλίζουν την αυτόνομη διαβίωση της μοναστικής κοινότητας. Η ψηφιοποίηση επέτρεψε την καταγραφή στοιχείων όπως ξύλινοι εξώστες, πέτρινα και μεταλλικά στοιχεία, αλλά και συγκεκριμένα υλικά όπως χάλκινα φύλλα και οπτόπλινθους. Στις ακόλουθες φωτογραφίες απεικονίζεται σε κάτοψη και όψη η Μονή Παντελεήμονος ως δείγμα των παραγόμενων σχεδίων.
Εικόνα 2: Μονή Παντελεήμονος
Εικόνα 3: Μονή Παντελεήμονος – Δυτική Όψη
Συμπεράσματα
Η έρευνα καθιερώνει μια μεθοδολογική διαδικασία για την αποτύπωση ιστορικών συμπλεγμάτων μεγάλης κλίμακας. Η χρήση drones επέτρεψε την κάλυψη περιοχών που ήταν απρόσιτες με επίγειες μεθόδους, διασφαλίζοντας σφαιρική αντίληψη των μνημείων. Η ψηφιακή βάση δεδομένων που δημιουργήθηκε αποτελεί πλέον ένα θεμελιώδες εργαλείο για την παγκόσμια επιστημονική κοινότητα, συνδυάζοντας την τεχνολογική καινοτομία με την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς.
